ŹO, GA, CO? ZAPISK TERMINOW
Nižej nalicone terminy stoje teke w śišćanej wersiji Nowego Casnika wótśišćane.
Jolic měniśo, až znajośo wažny abo zajmny termin, kótaryž serbsku zjawnosć zajmujo,
a cośo jen našym cytarjam k wěsći daś, ga pósćelśo jen nam z e-mailom abo faksom
(glej menij „Redakcija“).
srjodu, 27. maja 2026, zeger 17:00
Chóśebuz/Cottbus
Serbske blido
Tema na 112. Serbskem bliźe Serbskego muzeja, srjodu, 27. maja 2026, zeger 17:00, buźo „Wó póchaźe serbskeje rěcy a drugich słowjańskich rěcow“. Dr. Marek Majer wót Katedry słowjańskeje filologije na Uniwersiśe we Łodźi slěźi na pólu słowjańskich rěcow a prasłowjańskeje rěcy a jo awtor a sobuawtor wjelesych publikacijow na tom pólu. Na tom wjacoru buźo mjazy drugim na slědujuce pšašanja wótegroniś: Kak, ga a źo stej se dolno- a górnoserbska rěc z prasłowjańšćiny wuwiłej? Kak ga jo prasłowjańska rěc sama nastała? Ma teke nimšćina někakego ‚zgromadnego prědownika‘ ze słowjańskimi rěcami?
Krajina Łužyce w DEFA-filmje
Ku góźbje 80. jubileja DEFA pšosy Obenkino na krotkofilmy, kótarež se pśiwobrośiju łužyskej krajinje a brunicy, tak ako na rozgrono z režiserku Grit Lemkowu, a to njeźelu, 17. maja, zeger 18:00. Slědujuce filmy buźo wiźeś: „Kumpel und Giganten“ (1957/17 minutow / Joop Huisken), „...unter anderem Schwarze Pumpe“ (1955/ 18 minutow / Jürgen Thierlein), „Leben am Fließ – W Błotach“ (1989/ 28 minutow / P. Rocha) a „Hochwaldmärchen“ (1987 / 9 minutow / Peter Rocha). Tikety dajo pód obenkino.de
Muzejowy źeń w BLMK
Dizelowa milinaŕnja/BLMK swěśi njeźelu, 17. maja, mjazynarodny źeń muzejow ze wšakimi akcijami, a to wót zeger 12:00 do 18:00. Wuproběrowaś móžośo mjazy drugim larby gjarncarjowaś, grafiti sprayjowaś, comic-selfies kresliś, fotowe kolaže gótowaś abo se zeznawaś z gamingowym a KI-wuměłstwom. Pód Sorbmaxxing & Serbski Slay móžośo z Tamkom Häglerom swój „serbski look“ z wušywanjami a bantami maksiměrowaś. Mimo togo cakaju na Was wjeźenja pó wustajeńcach a žywa radijowa show z muzeja. Program jo pśistupny na webboce wót BLMK.
SROKA: źěłaŕnicka k temje „Serbska rěc w medijach“
Kak mógu byś serbska rěc a serbske temy wěcej widobne a słyšabne w regionalnych medijach? Wó to źo pla pśiduceje źěłaŕnicki projekta SROKA. Ta buźo stwórtk, 21. maja, zeger 17:00, w kafeteriji Dolnoserbskego gymnaziuma.
Dalšne informacije k wótběgoju na sroka-plan.org. Na tych bokach namakajośo teke formular za pśizjawjenje, gaž cośo se na źěłaŕnicce wobźěliś.
Noc wótwórjonych cerkwjow
W ramiku noc wótwórjonych cerkwjow wustupijo žeńskecy ansambel Jarobinka w Ewangelsko-metodiskej cerkwi (Virchowa 41), a to swětkownicu, 24. maja, zeger 20:00, 21:00 a 22:00. Jarobinka pśedstajijo swój program „Spiwy z brunicowych regionow“, głownje z Dolneje Łužyce a ze slěpjańskich stron. Ansambel pśewóźujotej Walburga Wałdźic a wiolinistka Isabela Kałduńska.
Mjazynarodny muzejowy źeń
w Serbskem muzeju
Njeźelu, 17. maja, pśepšosyjo Serbski muzej ku góźbje mjazynarodnego muzejowego dnja na wósebnej wjeźeni. Zeger 14:00 wjeźo pśedsedaŕka spěchowańskego towaristwa dr. Madlena Norberg pó stawnej wustajeńcy. Zeger 15:30 pśewjeźo kulturna wědomnostnica a sorabistka Sabina Siegowa pśechójźowanje pó starem měsće a se pśiwobrośijo pšašanjeju „Kak serbski jo Chóśebuz?“.
Tej wjeźeni kaž teke zastup za Serbski muzej – wšo jo na tom dnju dermotne!
„Mój bog, Floppy Dolls su slědk!“
Pónjeźele, 18. maja, dožywijośo zeger 11:00 w Chóśebuskem Cityzalu: „Mój bog, Floppy Dolls su slědk! – Die Floppy Dolls sind zurück!“ wót Měrka Brankatška. Kus Nimsko-serbskego ludowego źiwadła se grajo w dolnoserbskej rěcy, pśewóźony wót simultanego pśełoženja do nimskeje rěcy.
Hommage za dolnoserbsku basnikaŕku Minu Witkojc
Ku góźbje narodninow basnikaŕki Mina Witkojc wustupijo duo Walburga Wałdźic a Izabella Kałduńska stwórtk, 28. maja, zeger 18:00 w Serbskem muzeju. Tikety dostanjośo pśi wjacornej kasy za 15 euro, pónižony za 12 euro.
Janšojce/Jänschwalde
Mjazynarodny źeń wótwórjonego muzeja
Serbsko-nimski domowniski muzej Janšojce wótwórijo njeźelu, 17. maja, za Was swóje źurja – jo to mjazynarodny źeń wótwórjonego muzeja. Ku tej góźbje póbituju we tom muzeju wót zeger 10:00 do 13:00 wjeźenja k temje „wót lana k płachśe“.
Lubin/Lübben
Cytanje „Mója Sprjewja“
Sobotu, 16. maja, zeger 15:00, Was pśepšosyjo Lubinske zmakanje awtorow zasej do lubinskego měsćańskego źěła Kamjenna (Steinkirchen) na Serbski burski dwór, ga na cytanje „Mója Sprjewja/Meine Spree“. Awtory Wam cytaju swóje twórby, z kótarymiž su swójo wósobinske zwězanje ze Sprjewju na papjeru pśinjasli. Pśi tom móžośo póžywaś kafej, tykańc a mału galeriju. Kužda wósoba płaśi za to 10 euro. Za pśizjawjenje za-zwóńśo pšosym 0160 94523121.
Filmowy wjacor „Bei uns heißt sie Hanka | Pla nas gronje jej Hanka“
Režiserka Grit Lemkowa buźo gósć w Lubinje. Sobu pśinjaso swój dokumentarny film „Pla nas gronje jej Hanka“ z lěta 2023. Filmowy wjacor z rozgronom buźo srjodu, 20. maja, zeger 17:30 we woponowem zalu groda Lubin. Za zastup płaśiśo 5 euro (pśedpśedań a wjacorna kasa). Pśedpśedań se pśewjeźo pśez „Reisebüro Spreewald Reisen“. Telefon: 03546 8957, mejlka: . Rezerwěrowanje městna jo móžno pśez Ludowu wusoku šulu wokrejsa Dubja-Błota.
Lubnjow/Lübbenau
„Źiśeca śpa w casu DDR“
Wót stwórtka, 14. maja, se prezentěrujo w Lubnjojskem błośańskem muzeju nowa wustajeńca, kótaraž stajijo „Źiśecu śpu w casu DDR“ do fokusa. Informacije k pśewóźujucym póbitowanjam namakajośo pód www.museums-entdecker.de.
„Łužyca“ – serbski magacin
Pśeglědka Łužyca 16. maja 2026, zeger 12:55, w rbb telewiziji
(w interneśe pód www.rbb-online.de/luzyca)
moderacija: Christian Matthée Łužysku wjas Skjarbošc wiźe skerjej rědko we zwisku ze serbskimi stawiznami. Z njepšawom. To zgónijo moderator Christian Matthée w serbskem telewizijnem magacinje Łužyca ku góźbje swěźenja 800 lět wobstaśa jsy. Teke wustajeńca w cerkwi a nowo wózjawjona wejsna chronika stawizny dokumentěrujotej. Historikaŕ Pětš Šurman rozkładujo, až su słowjańske stawizny jsy wjele starše ako prědne dokumentariske naspomnjenje. Wažny jo Skjarbošc teke, dokulaž jo był how žywy a jo how źěłał Kito Šwjela, kenž jo pregował natwaŕ dolnoserbskeje publicistiki. Mimo togo se pśedstajiju a rozkładuju dolnoserbske gódła.
Změna programa: Serbski magacin Łužyca zachopijo se tenraz 16. maja južo zeger 12:55. Wiźiśo jen na bramborskem kanalu rbb-telewizije.
KLĔB A SOL 2026 – na 21. maju!
Z Města/Cottbus. „Klěb a sol“ jo swěźeń, kenž dej zgromadnosć stwóriś. How nadejdu pśiśěgnjone a wrośarje wšych, kótarež pomjeniju Chóśebuz južo swójo doma – ga towaristwa, pśedewześa, iniciatiwy a luźi, kótarež to město kuždy źeń ze žywjenim połnje a pó wšakorakej wašni mjazsobnosć wugótuju.
Prědny raz jo to było 28. maja 2024, až jo se format z oficielnje w serbskej rěcy wužywanym titelom „Klěb a sol“ w chóśebuskem nutśikownem měsće pśewjadł. Lětosa pótakem se swěśi mjaztym tśeśe wudaśe, a to buźo stwórtk, 21. maja, wót zeger 15:00 do 20:00 na naměsće pśed Měsćańskeju halu. Zastup jo dermotny.
Co Was docakujo?
Mila zmakanjow/Begegnungsmeile – tak wjeleraka ako to město:
Z wokoło 45 stojnicami rosćo ta mila zmakanjow. Nowe aktery pśidu k tomu a formaty k sobugótowanju se zaměrnje rozšyriju.
Pódla budu mjazy drugim Lausitz Science Network, BTU, MUL-CT, IHK, Sparda-banka, Statne źiwadło, Měsćański muzeum, Welcome Center, sportowe towaristwa w bogatej licbje, mjazynarodne zgromaźeństwa a – to se wě – teke wšakorake zastupniki serbskego zgromaźeństwa. Teke jadnotliwe chóśebuske měsćańske źěle a kwartěry se prezentěruju. Móžośo se zanuriś do šyrokego spektruma togo, což Chóśebuz wucynijo.
Wjeleraki jawišćowy program:
Na jawišću Was docakaju mjazynarodne performance až k reji Annemarja-polka, młode talenty a etablěrowane wuměłce. Pódla budu mjazy drugim Źiśecy musical Chóśebuz, rejowańske studijo „Femella“, Rejowański dom Łužyca – to buźo wokoło zeger 16:45 – a wjele dalšnych. Za kuždego buźo něco pódla a pśedewšym jo lětosa sobugótowanje a wuproběrowanje pšašane. Pśez program buźotej wjasć „Wacher Macher“ wót „Radio Cottbus“ Ronny & Luka.
Ako kronujuce zakóńcenje wustupijo chóśebuska band „Super-future“ live na jawišću wót „KLĔB A SOL“.
Blidowy balokopaŕski turněr njedej teke 2026 na tom wuwitańskem swěźenju felowaś. Pśez to, až mamy lěto swětowego mejstaŕstwa w balokopanju, dostanjo ten turněr profesionelny upgrade. Za wobźělenje maśo se do togo pśizjawiś. Link za wšykne informacije k programoju, k pśizjawjenjeju a k wótběgoju cełego swěźenja namakajośo pód: www.stadtmarketing-cottbus.de/kleb-a-sol-das-cottbuser-willkommensfest/.
